هیومیک اسید (HA) از تجزیه مواد آلی به وجود میآید و بخش مهمی از ماده آلی خاک را تشکیل میدهد. خواص هیومیک اسید در بهبود ساختمان خاک و افزایش راندمان گیاهان ثابت شده است. این ترکیب طبیعی با داشتن گروههای کربوکسیلیک، فنولی و هیدروکسیل میتواند مواد مغذی را در خاک نگه دارد و آنها را بهتدریج در اختیار ریشه بگذارد. فواید هیومیک اسید شامل افزایش ظرفیت تبادل کاتیونی، بهبود نگهداشت آب و تنظیم اسیدیته خاک است. همچنین، کاربرد هیومیک اسید در کشاورزی باعث تقویت رشد ریشه، افزایش جذب عناصر و کاهش اثر فلزات سنگین میشود. در این مقاله جامع سعی شده است تمام جوانب خواص کود هیومیک اسید، فواید کود هیومیک اسید و کاربرد اسید هیومیک بررسی شود تا خواننده با مطالعه آن بتواند به درک کاملی از این ماده برسد.
کود هیومیک اسید چیست؟
کود هیومیک اسید یکی از اجزای اصلی ترکیبات هیومیکی است که از تجزیه بقایای گیاهی و جانوری یا از منابعی مانند لئوناردیت، زغالسنگ و تورب به دست میآید. در واقع یک ماده آلی ارگانیک است که از هوموس استخراج میشود. به زبان سادهتر، این ماده، از تجزیه گیاهان و بقایای موجودات زنده که میلیونها سال در زیر خاک دفن شدهاند، به دست میآید.
طبق گفته pmc.ncbi.nlm.nih.gov درباره خاصیت اسید هیومیک، این ماده ساختار پیچیدهای از حلقههای آروماتیک و زنجیرههای آلی دارد و حاوی گروههای اسیدی مانند –COOH و –OH است که به آن قدرت تبادل یونی و خاصیت کلات کنندگی میبخشد.
تاریخچه اسید هیومیک
مطالعه کارایی هیومیک اسید قدمتی بیشاز دو قرن دارد. در سال ۱۷۸۶، شیمیدان آلمانی فرانتس کارل آشار (F. K. Achard) برای نخستین بار از تورب مادهای تیرهرنگ استخراج کرد که امروز بهعنوان هیومیک اسید میشناسیم.
روش وی بر پایه استخراج قلیایی هنوز هم برای جداسازی هیومیک اسید از خاک به کار میرود. در قرن نوزدهم برخی دانشمندان معتقد بودند که گیاهان کربن موردنیاز خود را از ترکیبات هیومیکی خاک میگیرند؛ هرچند بعدها ثابت شد که فتوسنتز منبع اصلی کربن است.
بااینحال، خواص کود هیومیک اسید در افزایش حاصلخیزی خاک و نقش آن در نظریه هیوموس بهعنوان منبع مواد غذایی گیاهان توجه پژوهشگران را جلب کرد. طی دهههای اخیر، مطالعات بسیاری بر روی فواید هیومیک اسید و کاربرد هیومیک اسید در کشاورزی انجام شده و نتایج نشان میدهد که این ماده میتواند بهعنوان بیواستیمولانت طبیعی، رشد گیاهان را تقویت کند و توانایی آن در کاهش تنشهای شوری، خشکی و فلزات سنگین نیز گزارش شده است.
عناصر سازنده هیومیک اسید
هیومیک اسید ترکیبی نامتناجس از عناصر مختلف خصوصا کربن است. frontiersin.org مینویسد:
- In addition to C, HA also contain nitrogen (N), oxygen (O), hydrogen (H), and sulfur (S).”
- علاوه بر کربن، هیومیک اسید همچنین حاوی نیتروژن (N)، اکسیژن (O)، هیدروژن (H) و گوگرد (S) است.
همین نسبتها باعث میشود که خواص کود اسید هیومیک مانند ظرفیت بالای تبادل کاتیونی و توانایی تشکیل کمپلکسهای کلاتی در آن تقویت شود. جدول زیر عناصر عمده سازنده هیومیک اسید را بههمراه نقش عمومی آنها نشان میدهد.
|
عنصر |
مقدار تقریبی |
نقش در خواص هیومیک اسید |
|
کربن (C) |
۵۰–۶۰ ٪ |
ایجاد چارچوب آلی و انرژی برای میکروارگانیسمها |
|
اکسیژن (O) |
۳۰–۳۵ ٪ |
تشکیل گروههای کربوکسیلیک/فنولی و بهبود ظرفیت تبادل کاتیونی |
|
هیدروژن (H) |
۴–۶ ٪ |
بخشی از ساختار آروماتیک و کمک به واکنشپذیری |
|
نیتروژن (N) |
۲–۴ ٪ |
حضور در گروههای آمینی و تأمین غذای گیاه |
|
گوگرد و فسفر |
<۱ ٪ |
نقش در ساختار پروتئینها و آنزیمها |
فواید و خواص کود اسید هیومیک
همانطور که گفته شد، اسید هیومیک خواص و فواید متعددی را دارا است که از جمله فواید آن میتوان به موارد زیر اشاره نمود:
- افزایش عملکرد
- افزایش توسعه و رشد ریشه گیاه
- افزایش ظرفیت خاک در نگهداری رطوبت
- ایجاد تعادل در ph خاک
- جلوگیری از فرسایش خاک
- خاصیت کلاتکنندگی
- جلوگیری از سله بستن
- افزایش هوادهی خاک
- افزایش مقاومت گیاه به تنشها
- جلوگیری از وقوع واکنش شیمیایی مضر در خاک
- بالابردن طول عمر محصولات کشاورزی
- افزایش جذب نور خورشید توسط گیاه
- سرعت بخشیدن به فرآیند فتوسنتز
- کاهش میزان نمک در خاک
- افزایش کیفیت و کمیت دانهها
- کاهش مصرف کود شیمیایی در طولانیمدت
در ادامه هر یک از این خواص را به صورت جداگانه بررسی خواهیم نمود:

- افزایش عملکرد
یکی از مهمترین فواید این کود برای صنعت کشاورزی، تحریک آنزیم موجود در خاک و کمک به افزایش محصولدهی است. اسید هیومیک با تکثیر میکروارگانیسم مطلوب در خاک، به رشد گیاهان کمیت و کیفیت قابلتوجهی میبخشد. به طور کلی، افزایش عملکرد را میتوان مهمترین خاصیت آن دانست.
- افزایش توسعه و رشد ریشه گیاه
هیومیک اسید در خاک، به ریشه گیاه کمکهای شایانی مینماید. این کود به ریشه کمک میکند تا آب و مواد غذایی بیشتری را از خاک جذب کند. در نتیجه، کیفیت محصولات به عملآمده بالاتر خواهد رفت.
- افزایش ظرفیت خاک در نگهداری رطوبت
از جمله خواص هیومیک اسید، افزایش ظرفیت خاک در نگهداری رطوبت است. این خاصیت باعث میشود که به میزان قابلتوجهی در مصرف آب صرفهجویی شود. به عبارت دیگر، ساختار این کود به گونهای بوده که استفاده از آن در بافت خاک، موجب مقاومشدن آن در برابر خشکی میشود. اهمیت این خاصیت از آن جهت است که در مناطق گرم و خشک و مزارعی که بودجه آبی اندکی دارند، استفاده از این کود میتواند مشکلگشا باشد.
- ایجاد تعادل در ph خاک
از دیگر خواص اسید هیومیک این است که این کود ph خاک را تنظیم میکند. بر این اساس بر اثر استفاده از این کود، محیط از لحاظ اسیدی و یا قلیاییبودن متعادل میشود.
- جلوگیری از فرسایش خاک
یکی از پدیدههایی که ضرر و زیان بسیاری را برای صنعت کشاورزی دارد، پدیده فرسایش خاک است. یکی از فواید هیومیک اسید این است که ترکیبات کلوییدی یا به اصطلاح چسبسانی که این کود دارد، احتمال فرسایش خاک را به حداقل میرساند. به بیان دیگر، خاکی که از هیومیک اسید در آن استفاده شده، قابلیت بالایی در حفظ کیفیت و کمیت ذرات و دانه خاک دارا است.همچنین استفاده از کود کلات آهن با توجه به خاصیت آن بی تاثیر نیست.
- خاصیت کلاتکنندگی
از دیگر خواص کود هیومیک اسید، مصرف عناصر غذایی ضروری برای گیاهان است. این اتفاق، از طریق کلاتسازی عناصر غذایی اتفاق میافتد. کلاتسازی، موجب برقرارشدن پیوند میان وجود بنیان آلی، با عناصر غذایی شده و از آبشویی و از دسترس خارجشدن عناصر جلوگیری می شود. به طور کلی این عناصر عبارتاند از:
- آهن
- پتاسیم
- کلسیم
- روی
- مس
- و …
همچنین استفاده از کود کلات آهن با توجه به دارا بودن کلات کننده آلی را برای بهبود خاک توصیه میکنیم؛ جهت اطلاع از این محصول با کارشناسان مجموعه آبادیس تماس حاصل فرمائید.
- جلوگیری از سله بستن
به طور کلی به دلیل وجود ترکیبات کلوییدی یا به اصطلاح چسبسانی در کود هیومیک اسید، خاکی که دارای این کود است کمتر ترک میخورد. در واقع ترکیبات کلوییدی مانند یک چسب قوی، دانههای خاک را به یکدیگر پیوند میدهد. این موضوع در کنار خاصیت حفظ رطوبت، موجب ایجاد ترکیبی یکدست از خاک میشود. برای کسب اطلاعات بیشتر و شناخت انواع این محصول مانند هیومیک اسید مایع و یا هیومیک اسید پرک می توانید به صفحه ما در وبسایت مراجعه کنید.
- افزایش هوادهی خاک
از مهمترین فواید همچنین میتوان به افزایش هوادهی خاک اشاره نمود. این ویژگی، کارآمدی بیشتر خاک را در پی دارد و بستری مناسب را برای رشد بهتر ریشه گیاه مهیا میکند. به بیان دیگر، خاکی که دارای هیومیک اسید است، راحتتر نفس میکشد.
- افزایش مقاومت گیاه به تنشها
افزایش مقاومت گیاه نسبت به تنشها، یکی از فواید هیومیک اسید است. با استفاده از این کود، گیاه سالم و قوی رشد میکند و مقاومت گیاه نسبت به تنشهای محیطی مانند آفات، بیماریها، خشکی، گرما، سرما و … بالا میرود.
بیشتر بخوانید: نحوه تشخیص هیومیک اسید اصل و تقلبی
- جلوگیری از وقوع واکنش شیمیایی مضر در خاک
فسفر یکی از مواد لازم برای رشد گیاه است. اما فسفر، با موادی مانند AL، MG، Fe و Ca واکنش نشان میدهد. این موضوع باعث عدم وجود فسفر کافی، برای رشد و نمو گیاه میشود. اما استفاده از اسید هیومیک ، باعث جلوگیری از اینگونه واکنشها شده و به همین دلیل، فسفر مورد نیاز گیاه تأمین میشود.
- بالابردن طول عمر محصولات کشاورزی
دیواره سلولی محصولات کشاورزی، یکی از موارد پر اهمیت در رابطه با طول عمر محصولات کشاورزی به شمار میرود. استفاده از هیومیک باعث میشود تا ضخامت این دیواره، بیشتر بشود و در نتیجه طول عمر مفید محصول، بالا برود.
- افزایش جذب نور خورشید توسط گیاه
از دیگر خواص اسید هیومیک، میتوان به افزایش جذب نور توسط گیاه اشاره نمود. استفاده از این کود، باعث تیرهشدن رنگ خاک میشود. در نتیجه این اتفاق، میزان جذب نور توسط خاک به میزان قابلتوجهی افزایش پیدا میکند. جذب بیشتر نور توسط خاک، باعث سرعت و کیفیت بالاتر پروسه پرورش گیاه میشود. همچنین محصول به دست آمده از این طریق، کمیت و کیفیت بیشتری خواهد داشت.
- سرعتبخشیدن به فرآیند فتوسنتز
یکی دیگر از خواص کود هیومیک اسید سرعتبخشیدن به فرآیند فتوسنتز است. استفاده از این کود، موجب بالارفتن کلروفیل، آمینو اسید و شکر در گیاهان میشود و در نتیجه فتوسنتز با سرعت بالاتری صورت میگیرد.
- کاهش میزان نمک در خاک
غلظت بالای نمک در خاک یکی از دلایل عمده نابودشدن ریشه گیاه است. یکی از خواص اسید هیومیک را میتوان متعادلنمودن نمک درون خاک معرفی نمود. در نتیجه با مصرف این کود از نابودشدن ریشه گیاه جلوگیری میشود.
- افزایش کیفیت و کمیت دانهها
یکی دیگر از خواص این کود، افزایش ماندگاری دانهها و رشد آنها به لحاظ کیفیت و کمیت است. همچنین تقسیمات سلولی در گیاهانی که در خاک حاوی اسید هیومیک رشد میکنند، به مراتب بیشتر است. در نتیجه این امر، محصولات این گیاهان نیز، کیفیت بالاتری دارد.
- کاهش مصرف کود شیمیایی در طولانی مدت
از دیگر فواید اسید هیومیک میتوان به کاهش استفاده از کودهای شیمیایی در طولانی مدت به دلایل تأثیر این کود در افزایش جذب عناصر توسط گیاه اشاره نمود.
کاربرد اسید هیومیک در کشاورزی

اما کود هیومیک اسید برای چیست؟ و چه کاربردی در کشاورزی دارد؟ این ماده امروز بهعنوان یک «بهبوددهنده عملکرد» در بسیاری از سیستمهای کشت مورد استفاده قرار میگیرد. یکی از مهمترین خواص هیومیک اسید افزایش ظرفیت خاک در نگهداشت رطوبت است؛ این ماده همچنین در مرحله کاشت و استقرار بذر در خاک نقش مهمی دارد و با تحریک فعالیت آنزیمهای جوانهزنی، باعث یکنواختی جوانهزنی گیاهان میشود.
از دیگر کاربردهای هیومیک اسید افزایش راندمان کودهای NPK است؛ زیرا این ماده مانع رسوب فسفر در خاکهای آهکی شده و جذب نیتروژن و پتاسیم را بهبود میدهد. در کشتهای گلخانهای و سیستمهای هیدروپونیک نیز هیومیک اسید برای افزایش جذب عناصر و کاهش تنشهای ناشی از شوری به کار میرود.
در بسیاری از محصولات باغی و زراعی، استفاده مداوم از هیومیک اسید موجب افزایش Brix (یعنی درصد مواد جامد محلول در شیره یا آبِ میوه)، بهبود رنگ و طعم میوه، افزایش وزن دانهها و بالا رفتن درصد پروتئین محصول میشود. ترکیب این اثرات باعث شده است کاربرد هیومیک اسید به یک رکن ثابت در برنامه تغذیهای مزارع و باغات حرفهای تبدیل شود.
تاثیرات هیومیک اسید بر ساختار فیزیکی خاک
بهبود ساختار فیزیکی خاک یکی از مهمترین خواص هیومیک اسید برای درختان و سایر نباتات است:
- امروزه امکان اصلاح خاک رس با هیومیک اسید توسط محققان زیادی توصیه میشود؛ چون هیومیک اسید با جذب بر روی سطوح رسی و ایجاد پلهای کاتیونی باعث بهبود ساختار خاک و تشکیل خاکدانههای پایدار میشود.
- حضور هیومیک اسید باعث میشود خاک متراکم به شکل دانهای دربیاید، که این امر هوادهی را افزایش داده و کارایی زهکشی را بهبود میدهد.
- بخشهای هیدروفیل هیومیک اسید با جذب مولکولهای آب موجب افزایش ظرفیت نگهداشت آب در خاک میشوند.
- هیومیک اسید با ترکیب ذرات خاک و افزایش چسبندگی، از ترک خوردن و پوسته شدن سطح خاک جلوگیری کرده و فرسایش را کاهش میدهد.
- بهدلیل ظرفیت بالای تبادل کاتیونی و امکان پیوند با نمکها، میتوان اصلاح خاک شور با اسید هیومیک را در دستور کار قرار داد تا نمکها تجزیه و جذب شوند و فشار اسمزی در ناحیه ریشه کاهش یابد.
اثر هیومیک اسید بر خواص شیمیایی خاک

خواص شیمیایی خاک هم تحت تأثیر مستقیم خاصیت کود هیومیک اسید قرار میگیرند. این ماده با دارا بودن گروههای کربوکسیلیک و فنولی میتواند با کاتیونهای مختلف ترکیب شود و ظرفیت تبادل کاتیونی را افزایش دهد. این افزایش CEC منجر به ذخیره بهتر عناصر غذایی در نزدیکی ریشه میشود و از شستوشوی آنها جلوگیری میکند.
علاوهبراین، هیومیک اسید قادر است در خاکهای اسیدی و قلیایی، اسیدیته را تعدیل کند و بهعنوان کود تنظیم کننده ph خاک عمل نماید. مطالعات نشان میدهند که اثر هیومیک اسید بر pH خاک به مقدار گروههای کربوکسیل و فنولی بستگی دارد و بنابراین نتایج استفاده از آن ممکن است در شرایط مختلف کمی متفاوت باشد.
تاثیر اسید هیومیک بر فعالیت بیولوژیکی خاک
خاک زنده مجموعهای از باکتریها، قارچها و سایر موجودات ریز است که نقش مهمی در چرخه مواد غذایی ایفا میکنند. وجود کربن و انرژی در ساختار هیومیک اسید، منبع غذا و بستر رشد مناسبی برای میکروارگانیسم های خاک فراهم میکند. این ماده با تحریک آنزیمهای گیاهی و افزایش تولید آنها، روند تجزیه و معدنیسازی مواد آلی را پرسرعتتر میکند.
همچنین، این کود باعث افزایش جمعیت میکروارگانیسمهای خاک (انواع مفیدشان) و کاهش عوامل بیماریزا میشود. حضور هیومیک اسید در خاک به تشکیل شبکههای پیچیده میکروبی و افزایش فعالیت باکتریهای تثبیتکننده نیتروژن کمک میکند که این خود از فواید هیومیک اسید محسوب میشود.
همچنین با توجه به اینکه هیومیک اسید میتواند متابولیسم گیاه را با افزایش هورمونهای رشد نظیر اکسین و سیتوکینین تحریک کند، رشد و فعالیت زیستی خاک نیز افزایش مییابد.
تاثیرات هیومیک اسید بر رشد گیاهان

اما تاثیر هیومیک اسید بر گیاهان و فواید هیومیک اسید در این زمینه چیستند؟ تأثیر هیومیک اسید بر رشد گیاهان بهدلیل مکانیسمهای فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی متعددی است. خواص هیومیک اسید باعث میشود که غشاهای سلولی ریشه فعالتر شده و تبادل یونی بهبود یابد. فواید هیومیک اسید در رشد گیاهان شامل تحریک تقسیم و کشش سلولی در ناحیه ریشه است که در نهایت سامانه ریشهای وسیع و کارآمدی ایجاد میکند. بخشهای کموزن مولکولی هیومیک اسید عملکرد هورمونهای گیاهی مانند اکسینها و سیتوکینینها را تقلید کرده و رشد شاخهها و برگها را تقویت میکنند. این ماده همچنین با تقویت سیستم دفاعی گیاه و حذف رادیکالهای آزاد، گیاه را در برابر تنشهای محیطی مقاوم میکند.
کشاورزان اغلب میپرسند کود هیومیک اسید برای چه گیاهانی مناسب است؟ پاسخ این است که تقریباً تمام گیاهان زراعی و باغی از این ماده بهره میبرند، بهویژه در خاکهای فقیر یا در شرایط تنش.
فرایند جذب مواد مغذی توسط هیومیک اسید

هیومیک اسید نقش مهمی در افزایش جذب مواد مغذی توسط گیاهان دارد. این فرایند از چند مرحله تشکیل شده است:
- کلات کردن یونها: گروههای کربوکسیل و فنولی اسید هیومیک یونهای فلزی مانند آهن، روی و منگنز را بوسیله پیوندهای کلاتی به خود متصل کرده و از رسوب آنها جلوگیری میکنند.
- انتقال به سمت ریشه: کلاتها در محلول خاک حرکت کرده و به سطح ریشه میرسند؛ جاییکه بهواسطه تغییرات pH و فعالیت ریشه، یونها آزاد میشوند تا گیاه آنها را جذب کند.
- تحریک سیستم حملونقل غشایی: هیومیک اسید با تغییر در فعالیت ناقلهای غشایی، تبادل یونها و جذب عناصر مانند نیتروژن، فسفر و پتاسیم را بهبود میبخشد.
- تقویت ریشه و افزایش سطح تماس: رشد ریشهها با حضور اسیدهیومیک افزایش مییابد، بنابراین سطح تماس ریشه با خاک بیشتر شده و جذب مواد مغذی بهتر میشود. بسیاری از باغداران از هیومیک اسید بهعنوان بهترین کود برای ریشه زایی درخت یاد میکنند؛ زیرا ریشهها را تحریک میکند و توسعه آنها را افزایش میدهد.
- تنظیم فلزات سنگین و سمی: کلاتهای هیومیکی با فلزات سنگین مانند کادمیم یا سرب واکنش داده و از انتقال آنها به گیاه جلوگیری میکنند.
ساختار اسید هیومیک به چه صورتی است؟

ساختار این کود، بدون در نظرگرفتن سایر ناخالصیهای این محصول به صورت C9H9NO6 است. با مشاهده فرمولاسیون و ساختار این کود، میتوان از وجود عناصر مختلفی چون کربن، ازت و هیدروژن که از مواد مورد نیاز گیاهان هستند؛ مطلع شد. وجود این مواد در فرمولاسیون کود اسید هیومیک باعث شده تا این محصول، به یکی از بهترین کودهای مورد استفاده در کشاورزی تبدیل شود. چرا که جذب مواد مغذی موجود در خاک را بالا برده و ماده آلی خاک را افزایش می دهد.
سخن پایانی
هیومیک اسید مادهای طبیعی و چندمنظوره است که طی فرایندهای تجزیه بقایای آلی شکل میگیرد و خواص هیومیک اسید برای گیاهان شامل اصلاح ساختار فیزیکی خاک، افزایش ظرفیت تبادل کاتیونی، کلاتکردن ریزمغذیها و بهبود فعالیت بیولوژیکی خاک میشود. فواید هیومیک اسید در کشاورزی تنها به اصلاح خاک محدود نیست؛ این ماده با تحریک رشد ریشه، افزایش جذب عناصر غذایی، تنظیم pH خاک و کاهش اثر فلزات سنگین، بهرهوری را بالا میبرد.
کاربرد هیومیک اسید در خاکهای شور، رسی و فقیر نتایج قابل ملاحظهای بههمراه دارد و میتواند جایگزین بخشی از کودهای شیمیایی شود. بنابراین استفاده درست از این ماده میتواند نقش مهمی در مدیریت پایدار منابع خاک و آب ایفا کند.
آبادیس تولید کننده تخصصی هیومیک اسید در ایران
شرکت دانشبنیان آبادیس با بهرهگیری از دانش فنی و تجهیزات پیشرفته، یکی از تولیدکنندگان تخصصی هیومیک اسید، کلات آهن و آمینو اسید در ایران است. این شرکت با تولید کودهای آلی و عرضه محصولات باکیفیت، تلاش میکند بستر مناسبی برای کشاورزی پایدار فراهم کند. محصولات این شرکت بهگونهای طراحی شدهاند که در شرایط تنشهای محیطی از جمله گرما مؤثر باشند و از این رو در میان کشاورزان بهعنوان بهترین کود برای تنش گرمایی شناخته میشوند. با توجه به خاصیت هیومیک اسید، فواید اسید هیومیک و کاربرد هیومیک اسید که در این مقاله ذکر شد، محصولات آبادیس میتوانند نقش مهمی در توسعه کشاورزی ایران ایفا کنند.
سوالات متداول
- آیا هیومیک اسید به تنهایی میتواند جایگزین کودهای شیمیایی شود؟
استفاده از هیومیک اسید باعث افزایش کارایی کودهای شیمیایی و کاهش مقدار مصرف آنها میشود؛ اما بهدلیل کم بودن مقدار عناصر عمده در هیومیک اسید، نمیتواند به تنهایی جایگزین همه انواع کودها شود؛ ترکیب آن با دیگر کودها بهترین نتیجه را میدهد.
- آیا کاربرد هیومیک اسید در خاکهای اسیدی مناسب است؟
بله، هیومیک اسید بهعنوان یک ماده بافر میتواند اسیدیته خاک را متعادل کند و در خاکهای اسیدی به آزادسازی عناصر غذایی و بهبود ظرفیت تبادل کاتیونی کمک کند.
- چه زمانی نباید از هیومیک اسید استفاده کرد؟
در شرایطی که خاک از نظر ماده آلی بسیار غنی است یا کاربرد کودهای آلی دیگر به اندازه کافی صورت گرفته باشد، استفاده اضافی از هیومیک اسید ممکن است مزیت چندانی نداشته باشد. همچنین، در صورت عدم نیاز به اصلاح ساختمان خاک، کاربرد بیرویه میتواند هزینههای غیرضروری ایجاد کند.

6 پاسخ
واقعاً کامل و جامع بیان کردید.
با سلام
از نظر ارزشمند شما سپاسگزاریم
سلام مطالب مفید هست ممنون… برای گل های حسن یوسفی و شمعدانی استفاده بشود یا نه ؟؟؟
سلام وقت بخیر
از اینکه مطالب ما را دنبال میکنید سپاسگزاریم.
هیومیک اسید برای گلهای حسن یوسفی و شمعدانی مفید است، زیرا به بهبود جذب مواد مغذی، تقویت ریشهها و افزایش شادابی و گلدهی کمک میکند.
اما به مقدار مصرف آن دقت نمایید. برای مقدار و نحوه مصرف مقاله زیر را مطالعه نمایید.
https://abadistech.com/how-much-and-how-to-use-humic-acid/
با عرض سلام و درود خدمت شما دوست عزیز
میگم چه کودی برا پاجوش نخل که ده روز کاشته شده خوبه؟
سلام وقت بخیر
میتوانید هیومیک اسید استفاده بفرمایید، باعث رشد بهتر و سریعتر ریشه میشود
و همچنین از استرس های محیطی به گیاه جلوگیری میکند.